Καμένα Βούρλα: Η «αόρατη» λύση για τις παραλίες μας που χρηματοδοτείται 100% από το Πράσινο Ταμείο

Επιστολή ανανγώστη

Κάθε καλοκαίρι, τα Καμένα Βούρλα ζουν από την παραλία τους. Η τουριστική μας ταυτότητα, η εστίαση, τα ξενοδοχεία και η καθημερινότητα των ίδιων των κατοίκων είναι άρρηκτα συνδεδεμένα με την ποιότητα των υδάτων κολύμβησης του Mαλιακού.

Υπάρχει όμως μια «πληγή» την οποία πολλοί γνωρίζαμε αλλά δεν δίναμε σημασία : οι πολλαπλοί αγωγοί όμβριων υδάτων που διασχίζουν την πόλη και καταλήγουν διάσπαρτοι απευθείας εκεί που κολυμπάμε.

Κάθε φορά που σημειώνεται μια έντονη καλοκαιρινή βροχή, τα νερά ξεπλένουν τους δρόμους, παρασύροντας ρύπους και στερεά απορρίμματα. Όλα αυτά καταλήγουν μέσα στην θαλασσα .

Το νομικό «αγκάθι» των 50 μέτρων
Πέρα από την περιβαλλοντική υποβάθμιση, υπάρχει και ένα τεράστιο νομικό πρόβλημα. Σύμφωνα με την αυστηρή ελληνική υγειονομική νομοθεσία, απαγορεύεται ρητά η κολύμβηση σε ακτίνα 50 μέτρων εκατέρωθεν της απόληξης κάθε αγωγού όμβριων υδάτων.

Με δεδομένο τον μεγάλο αριθμό αυτών των αγωγών στην παραλία μας, ένα τεράστιο τμήμα του παραλιακού μας μετώπου βρίσκεται υπό άτυπο νομικό αποκλεισμό. Αν θέλουμε να είμαστε εναρμονισμένοι με τη νέα αυστηρή Ευρωπαϊκή Οδηγία για τα Αστικά Λύματα (ΕΕ 2024/3019), ο Δήμος οφείλει να δράσει άμεσα «στην πηγή».

Η βέλτιστη λύση: Υπόγειοι Σταθμοί Πολυκάθαρσης
Οι πρόχειρες λύσεις του παρελθόντος δεν αποδίδουν. Οι ποντισμένοι αγωγοί βαθιά στη θάλασσα απλώς κρύβουν το πρόβλημα και κοστίζουν μια περιουσία. Η δε σκέψη να ρίξουμε τη βροχή στον Βιολογικό Καθαρισμό απαγορεύεται από τον νόμο, καθώς μια νεροποντή θα «μπούκωνε» το δίκτυο, πλημμυρίζοντας τις τουαλέτες της πόλης με λύματα.

Η μόνη ρεαλιστική, οικονομική και «αόρατη» λύση είναι η εγκατάσταση Υπόγειων Σταθμών Κατακράτησης Φερτών Υλικών και Πολυδια-χωρισμού Ρύπων.

Πρόκειται για προκατασκευασμένα συστήματα που τοποθετούνται υπόγεια στην παραλιακή ζώνη, στο ακριβές σημείο όπου ο κάθε αγωγός αφήνει το πεζοδρόμιο αι μπαίνει κάτω από την άμμο .Ειδικώτερα:

Στάδιο 1ο: Ειδικές εσωτερικές παγίδες και μεταλλικά καλάθια συγκρατούν το 100% από πλαστικά, κουτάκια, γόπες, κλαδιά και λάσπη.
Στάδιο 2ο: Μια υπόγεια δεξαμενή, μέσω φυσικής καθίζησης και ειδικών φίλτρων συνένωσης (Coalescence Filters), εγκλωβίζει τα βαρέα μέταλλα, τα καύσιμα και τους χημικούς ρύπους, επιτρέποντας μόνο στο απολύτως καθαρό νερό να χυθεί στη θάλασσα.

Στην επιφάνεια δεν φαίνεται απολύτως τίποτα παρά μόνο 2-3 κλασικά καπάκια αποχέτευσης, διατηρώντας ανέπαφο το τουριστικό τοπίο. Η δε συντήρησή τους το καλοκαίρι είναι απλή: ένα γρήγορο άδειασμα των σχαρών μετά από κάθε μπουρίνι και μία προληπτική εκκένωση της δεξαμενής με βυτίο στα μέσα της σεζόν.

Σε περίπτωση που κατά τη διάρκεια της μελέτης διαπιστωθεί η ύπαρξη παράνομων συνδέσεων αποχέτευσης (βοθρολυμάτων) εντός του δικτύου των όμβριων υδάτων, ο Δήμος οφείλει να προβεί άμεσα σε υπόγειο έλεγχο με ειδική αυτοκινούμενη κάμερα (CCTV) για τον εντοπισμό και την οριστική σφράγιση των παράνομων παροχών. Παράλληλα, η σκοπούμενη Τεχνική Μελέτη δύναται να προβλέψει την ενσωμάτωση διατάξεων απολύμανσης με υπεριώδη ακτινοβολία (Συστήματα UV) στην έξοδο των διαχωριστών, ώστε να εξουδετερώνεται πλήρως το μικροβιακό φορτίο πριν την τελική εκβολή των λυμάτων στην παραλία.

Μια δοκιμασμένη λύση που εφαρμόζεται ήδη στην Ελλάδα
Δεν ζητάμε να γίνει στα Καμένα Βούρλα ένα επιστημονικό πείραμα. Η τεχνολογία αυτή λειτουργεί ήδη με τεράστια επιτυχία σε κορυφαίους τουριστικούς Δήμους της χώρας που θέλησαν να προστατεύσουν τις ακτές τους και τις "Γαλάζιες Σημαίες" τους. Τα Χανιά (στο Ενετικό Λιμάνι), η Καλαμάτα (στην παραλιακή οδό Ναυαρίνου), η Ρόδος και ο Δήμος Βάρης-Βούλας-Βουλιαγμένης στην Αττική Ριβιέρα, έχουν ήδη θωρακίσει τις παραλίες τους με υπόγειους σταθμούς πολυκάθαρσης. Το ίδιο ισχύει υποχρεωτικά για όλα τα μεγάλα λιμάνια της χώρας (Πειραιάς, Θεσσαλονίκη) και τους σύγχρονους αυτοκινητόδρομους.

Πόσο κοστίζει; Δεν θα επιβαρυνθεί ούτε με ένα ευρώ ο Δήμος
Το συνολικό κόστος προμήθειας και εγκατάστασης ενός τέτοιου υπόγειου συστήματος κυμαίνεται κατά μέσο όρο μεταξύ 15.000€ και 35.000€ ανά αγωγό όμβριων, ανάλογα με τη διάμετρό του. Για να κρατηθεί το κόστος στο ελάχιστο, η σύγχρονη μηχανική χρησιμοποιεί έξυπνες διατάξεις παράκαμψης (By-Pass). Αυτές επιτρέπουν τον πλήρη καθαρισμό του "πρώτου καταιγιδικού κύματος" (που μεταφέρει το 90% των ρύπων της ασφάλτου), αποφεύγοντας τις πανάκριβες και υπερμεγέθεις υποδομές.

Το πιο σημαντικό όμως είναι ότι ο Δήμος Καμένων Βούρλων δεν χρειάζεται να ξοδέψει δικά του χρήματα. Η σύνταξη αυτής της εξειδικευμένης τεχνικής και περιβαλλοντικής μελέτης χρηματοδοτείται κατά 100% από το Πράσινο Ταμείο (Πρόγραμμα «Δράσεις Περιβαλλοντικού Ισοζυγίου»).

Στην Ελλάδα υπάρχουν κορυφαίες μελετητικές εταιρείες με τεράστια εμπειρία σε παράκτια υδραυλικά έργα, όπως οι εταιρείες ETME (Πέππας & Συνεργάτες), CNWAY, NAMA, TRITON S.A. και το γραφείο της κ. Φράγκου, ενώ ο Δήμος μπορεί να απευθυνθεί επίσημα στον Σύνδεσμο Μελετητών Υδραυλικών Έργων (ΣΜΥΕ). Επειδή το Πράσινο Ταμείο καλύπτει το 100% της δαπάνης μέσω του κονδυλίου "Τεχνικής Βοήθειας", ο Δήμος μπορεί να προσλάβει άμεσα εξωτερικό ιδιώτη σύμβουλο-μηχανικό που θα τρέξει όλο τον φάκελο και τις αδειοδοτήσεις (Κτηματική, Λιμεναρχείο, Αρχαιολογία), χωρίς να επιβαρυνθεί η υποστελεχωμένη Τεχνική μας Υπηρεσία.

Ώρα για λήψη απόφασης
Η επίσημη προθεσμία υποβολής αιτήσεων στο Πράσινο Ταμείο λήγει στις 31 Δεκεμβρίου 2026. Διανύουμε ήδη τον Αύγουστο του 2026, πράγμα που σημαίνει ότι ο Δήμος έχει μπροστά του ένα καθαρό παράθυρο 4,5 μηνών. Προλαβαίνουμε οριακά, αλλά με απόλυτη ασφάλεια.

Το Δημοτικό Συμβούλιο έχει τη δυνατότητα και τη νόμιμη υποχρέωση να προχωρήσει τώρα, εντός του Αυγούστου, σε έκτακτη αναμόρφωση του Τεχνικού Προγράμματος, ανοίγοντας έναν κωδικό για τη μελέτη αυτή με σκοπό να υποβάλει άμεσα το αίτημα χρηματοδότησης.

Έχει κατατεθεί πρόταση στο Πρωτόκολλο του Δήμου. Τα δεδομένα είναι ξεκάθαρα, η λύση είναι έτοιμη και τα χρήματα μας περιμένουν στο Πράσινο Ταμείο. Αν ο Δήμος ολιγωρήσει και χάσει την προθεσμία, τα κονδύλια θα απορροφηθούν από άλλες πόλεις και τα Καμένα Βούρλα θα έχουν χάσει μια ιστορική, δωρεάν ευκαιρία να θωρακίσουν τις παραλίες τους [dimos-kamenon-vourlon.gr].

Η προστασία του Μαλιακού και της οικονομίας μας είναι θέμα πολιτικής βούλησης. Ας ελπίσουμε ότι οι διοικούντες θα σταθούν στο ύψος των περιστάσεων στην επόμενη συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου.

ΙΩΑΝΝΗΣ ΑΡΓΥΡΟΠΟΥΛΟΣ